Sunday, September 27, 2026

RÙNG MÌNH VỚI NHỮNG LOÀI "THỦY QUÁI" ĂN THỊT NGƯỜI

Một con cá hổ với hàm
răng lởm chởm..

Jeremy Wade, người dẫn chương trình "Quái vật vùng sông nước" từng chinh phục và sở hữu bộ sưu tập những sinh vật được mệnh danh "quái vật" dưới nước.

Jeremy Wade sinh năm 1956 là nhà nghiên cứu sinh vật, người dẫn chương trình truyền hình của Anh, nổi tiếng với series truyền hình "Rivers Monsters" (tạm dịch: Quái vật vùng sông nước). Trước đó, ông có những chuyến phiêu lưu mạo hiểm khi tham dự các chương trình truyền hình thực tế của National Geographic.

Wade đi khắp thế giới, săn tìm những con cá nước ngọt khổng lồ được coi là "quái thú". Thậm chí để tìm được tung tích những loài cá ăn thịt người, Wade không quản ngại lấy mình làm mồi nhử. Một trong những lần đó khiến ông bị thương khá nặng. Nhưng cũng nhờ đó, bộ sưu tập "quái vật dưới nước" của Wade ngày một ấn tượng, gồm cả loài cá da trơn ăn thịt người, cá hổ nước, cá piranha khổng lồ, cá đuối 127 kg…

Niềm đam mê với những "quái vật" khổng lồ liên tục thôi thúc ông lên đường. Wade có mặt ở Ấn Độ, nơi dòng sông Kali chảy qua. Người dân địa phương cho hay, họ biết sinh vật khổng lồ sống dưới nước, từng ăn thịt người trong suốt nhiều thập kỷ qua.

Trong chuyến thám hiểm lần thứ 3 tới khu vực này, Wade cuối cùng đã tìm ra thủ phạm. Đó là con cá trê khổng lồ dài tới hơn 1,8m. Nó sống nhờ thi thể của những người bị đưa xuống sông trong một phần nghi thức tang lễ Hindu. Thực đơn của con cá trê khổng lồ này chính là những người sống gần sông Kali. Thậm chí chúng có thể nuốt trọn vẹn một người trưởng thành.

Trước đó, chương trình "Quái vật vùng sông nước" được quay tại 40 địa điểm khác nhau trên thế giới, trình chiếu trên 100 quốc gia. Ở tuổi 61, đến nay Wade vẫn cần mẫn với công việc kiếm tìm thủy quái trên sông. "Tôi không ngờ việc chứng kiến con cá trê khổng lồ lại khiến mọi người sốc đến thế. Đây là một trong những khoảnh khắc ấn tượng nhất trong chương trình của tôi", ông nói.

Được biết, những sinh vật Wade bắt được không phải là loài cá nhiều người thường nhìn thấy trên các cuốn tạp chí. Ông sẽ chọn những sinh vật đặc biệt nhất, kỳ dị nhất mà chưa ai từng chứng kiến trước đó. "Thậm chí có cả những con cá được đề cập trong các cuốn sách lịch sử nhưng tôi không dám chắc sự tồn tại của chúng", ông khẳng định.

Cách đây không lâu, Wade bắt được con cá mang biệt danh "Quỷ đỏ tại bờ biển Cortez của Mexico hay con cá nhồng ăn thịt người tại bờ biển Florida Keys. Tại Australia, ông tóm gọn một con sứa hộp với những xúc tu siêu độc có thể giết chết người đàn ông trưởng thành với tốc độ khủng khiếp.

"Khi đó tôi rất lo lắng. Loài sứa này là một trong những sinh vật độc nhất thế giới. Cơ thể chúng như một quả bóng với các xúc tu, có thể giết bạn trong vài phút", ông kể lại.

Chương trình truyền hình đặc biệt còn đưa Wade tới các cuộc phiêu lưu ở vùng biển Caribbean, Peru hay Thái Lan. Không phải tất cả những vùng đất này đều ôn hòa dễ chịu. Trong suốt 3 thập niên gắn bó với những chuyến đi, Wade từng bị hạ gục khi mắc sốt rét tại Congo. Lần săn tìm "thủy quái" trên sông Mekong ở Thái Lan, ông cũng từng bị bắt vì những nghi ngờ liên quan tới vấn đề chính trị.

Mặc dù vậy, những khó khăn không đánh quật được Wade khi ông vẫn tiếp tục những chuyến rong ruổi kiếm tìm thêm nhiều loài thủy quái trên khắp trái đất. "Những sinh vật hiếm này chỉ có thể tìm thấy ở nơi đầy thử thách", ông khẳng định.

Một số hình ảnh trong bộ sưu tập "thủy quái sông nước" của Wade:

cá đuối 127 kg






Hoàng Hà Theo DM, HP

__________________________

Saturday, September 26, 2026

Mất ngủ kéo dài ở người cao tuổi: Đừng xem nhẹ những đêm trằn trọc

Mất ngủ ở người cao tuổi không chỉ khiến cơ thể mệt mỏi vào sáng hôm sau mà còn có thể làm trầm trọng bệnh nền, suy giảm trí nhớ và gia tăng nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

Sau tuổi 60, chất lượng giấc ngủ thường thay đổi theo hướng ngủ ít hơn, dễ tỉnh giấc giữa đêm và khó duy trì giấc ngủ liên tục. Tuy nhiên, tình trạng mất ngủ kéo dài ở người cao tuổi không nên được xem là hệ quả tất yếu của lão hóa, bởi phía sau những đêm khó ngủ có thể là bệnh lý, thuốc điều trị hoặc sự rối loạn nhịp sinh học.

Vì sao người cao tuổi dễ bị mất ngủ?
Theo BS.. tình trạng mất ngủ ở người lớn tuổi do nhiều yếu tố cấu thành. Phần lớn liên quan đến lão hóa thần kinh, bệnh mạn tính, thuốc điều trị và sự thay đổi thói quen sinh hoạt.

Khi tuổi tác tăng, các vùng điều hòa giấc ngủ của não bộ suy giảm hoạt động, quá trình dẫn truyền tế bào thần kinh bị ảnh hưởng. Gốc tự do tích lũy theo thời gian có thể gây tổn thương mạch máu, làm giảm lưu thông máu và oxy lên não, khiến giấc ngủ nông hơn, dễ tỉnh giấc giữa đêm hoặc thức dậy quá sớm.

Bên cạnh đó, đau xương khớp, tiểu đường, hen suyễn, Alzheimer, tăng huyết áp, hội chứng chân không yên và ngưng thở khi ngủ cũng có thể khiến giấc ngủ bị gián đoạn nhiều lần. Một số thuốc chống trầm cảm, thuốc chứa corticosteroid hoặc việc dùng nhiều loại thuốc cùng lúc cũng gây khó ngủ ban đêm nhưng buồn ngủ quá mức vào ban ngày.

Thói quen ngủ trưa quá lâu, giờ giấc sinh hoạt thất thường, ít vận động, thiếu ánh nắng tự nhiên và giảm giao tiếp xã hội cũng làm rối loạn chu kỳ thức - ngủ. Ở phụ nữ sau mãn kinh, bốc hỏa và đổ mồ hôi đêm do suy giảm nội tiết cũng là yếu tố khiến chất lượng giấc ngủ suy giảm.

Mất ngủ kéo dài gây ảnh hưởng sức khỏe
Mất ngủ kéo dài ở người cao tuổi không chỉ khiến cơ thể mệt mỏi mà còn ảnh hưởng đến nhiều chức năng quan trọng. Ngoài ra, tình trạng này còn làm suy giảm chất lượng cuộc sống và gây khó khăn trong việc kiểm soát bệnh nền.

Người cao tuổi thường thức dậy trong trạng thái uể oải, thiếu tỉnh táo, giảm năng lượng và có thể buồn ngủ không kiểm soát vào ban ngày. Tình trạng thiếu ngủ kéo dài cũng dễ làm tinh thần sa sút, đồng thời gia tăng cảm giác thèm ăn, làm tăng nguy cơ thừa cân, béo phì.

Đáng lưu ý, mất ngủ kéo dài còn tiềm ẩn nguy cơ mắc hoặc diễn tiến nặng hơn của nhiều bệnh lý như tiểu đường, tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim, nhồi máu cơ tim và đột quỵ. Với người đã có bệnh nền, giấc ngủ kém còn có thể khiến triệu chứng khó kiểm soát, ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị.

Không dừng lại ở thể chất, mất ngủ kéo dài còn tác động đến trí nhớ và khả năng nhận thức. Người cao tuổi có thể khó tập trung, suy giảm trí nhớ, trường hợp nghiêm trọng có thể xuất hiện rối loạn nhận thức hoặc ảo giác. Vì vậy, không nên xem những biểu hiện này đơn thuần là dấu hiệu bình thường của tuổi già.

Làm gì để cải thiện mất ngủ ở người cao tuổi?

Để hạn chế mất ngủ, người cao tuổi nên duy trì giờ đi ngủ và thức dậy ổn định, tránh ngủ ngày quá nhiều, đồng thời tăng cường vận động phù hợp vào ban ngày. Không gian nghỉ ngơi cũng cần được tối ưu để tạo cảm giác thư giãn và thuận lợi cho giấc ngủ.

Việc kiểm soát tốt các bệnh lý nền, rà soát thuốc đang sử dụng với bác sĩ và duy trì giao tiếp xã hội cũng cần được chú ý. Đồng thời, người cao tuổi có thể bổ sung một số dưỡng chất thiên nhiên như việt quất và bạch quả để hỗ trợ trung hòa gốc tự do, góp phần cải thiện giấc ngủ.

Nếu đã áp dụng nhiều biện pháp nhưng tình trạng mất ngủ vẫn kéo dài, người bệnh nên đến khám chuyên khoa Thần kinh để xác định nguyên nhân và được hướng dẫn điều trị phù hợp. Việc tìm đúng nguyên nhân có ý nghĩa quan trọng hơn việc chỉ cố gắng “ngủ bù” sau những đêm trằn trọc.

Tác giả: Thu Hà 

_________________

Thursday, September 24, 2026

Cá kho… lạt

Bí Bếp

Cá kho là một trong những món ăn mà mình có thể gọi là… thuần Việt. Bởi trong bữa cơm của người Việt, từ quê ra tới phố, hình ảnh nồi cá kho hay dĩa cá kho gần như lúc nào cũng có mặt trên mâm cơm.
Với những người xa quê, chỉ cần nhắc tới cá kho thôi là lòng đã thấy nao nao. Đâu cần mâm cao cỗ đầy, nhiều khi chỉ một bữa cơm bình thường, trên bàn có dĩa cá kho, có chén cơm nóng, vậy là cả nhà quây quần bên nhau, vừa ăn vừa kể chuyện trong ngày. Cái không khí sum họp thân tình đó, người xa quê muốn tìm lại… đâu phải lúc nào cũng có.

Wednesday, September 23, 2026

Cách làm hoa đu đủ đực ngâm mật ong để được lâu

Hoa đu đủ đực thường được sử dụng trong một số bài thuốc dân gian. Loại hoa này được thu hoạch từ cây đu đủ đực, loại không ra quả. Hoa đu đủ đực chứa các hợp chất thực vật như flavonoid, saponin và polyphenol, có đặc tính chống oxy hóa và một số hoạt tính sinh học.

Tuesday, September 22, 2026

Mưa Qua Miền Ký Ức

Written by Hữu Hiền, Trương

https://www.facebook.com/share/p/18s5SGATqc/

Tập tản văn "Mưa qua miền ký ức" của tác giả Trương Hữu Hiền là những trang viết đầy xúc cảm, kết nối những mảnh ghép thời gian suốt hơn nửa thế kỷ. Qua hình ảnh biểu tượng của những cơn mưa, tác giả dẫn dắt người đọc trở về với ký ức tuổi thơ tại Đà Nẵng, những năm tháng học trò hồn nhiên và biến động lịch sử dữ dội năm 1975. "Mưa qua miền ký ức" tái hiện chân thực hành trình di cư, cuộc sống tị nạn đầy gian truân nhưng cũng ấm áp tình người trên đất Mỹ. Những câu chuyện về thầy cô, bạn cũ và những kỷ niệm đời thường không chỉ là lời tri ân quá khứ mà còn tôn vinh lòng nhân ái và khát vọng tự do của một thế hệ. Cuốn sách như một nhành hoa trắng tưởng niệm những người đã nằm lại và là món quà tinh thần giá trị dành cho thế hệ mai sau.

Monday, September 21, 2026

Trương Hữu Hiền - "Mưa qua miền ký ức"

Trương Hữu Hiền
https://www.facebook.com/share/p/1LaQPHBo9F/


Gom lại được 31 bài viết mà mình ưng ý, rồi viết xong vài dòng tựa cho cuốn "Mưa qua miền ký ức", tôi chợt nghĩ: đã là một tập tản văn thì cũng nên có đôi lời giới thiệu của một người chuyên viết lời bình thật cừ.

Trong trí tôi bật lên ngay hình ảnh một người bạn bên xứ Phù Tang, người đã từng cùng tôi trên một chuyến vượt biển hơn 40 năm về trước. Tôi nghĩ ngay đến anh An Hải, một phần vì vốn thán phục lối bình thơ của anh, một phần vì trước đây tôi từng đọc những lời anh Vũ Đăng Khuê viết về anh.

Sunday, September 20, 2026

Mắm tôm _ “người thì xua đuổi, kẻ lại thèm thuồng”


Mắm tôm: Thứ đồ chấm gây mâu thuẫn bậc nhất trong ẩm thực Việt Nam. Người nghĩ đến nó với cái nhăn mũi khe khẽ vì cái mùi quá nồng. Người nghĩ đến nó bằng một sự thèm thuồng, với cả một danh sách những món ăn mà nếu thiếu đi mắm tôm, hương vị sẽ chẳng còn trọn vẹn.