Saturday, February 25, 2017

Những dấu hiệu đấu tiên của chứng mất trí

DEMENTIA


BS: Đinh Tấn Khương


Chứng mất trí (Dementia) thường tiến triển chậm, trong giai đoạn đầu thì những triệu chứng của bệnh thường mơ hồ, không rõ nét, tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh và có sự khác biệt giữa người nầy với người khác.
Như đã đề cập trong bài “Những thay đổi nhận thức ở tuổi già”, chúng ta đã biết trí nhớ dài hạn được lưu giữ trong nhiều bộ nhớ khác nhau và được phân phối ở nhiều nơi khác nhau (trong não bộ) vì thế cho nên biểu hện lâm sàng cũng sẽ khác nhau do vị trí tổn thương có khác nhau.
Những dấu hiệu tiên khởi của chứng bệnh mất trí (dementia) có thể là một trong những biểu hiện sau đây:

1.     Suy giảm trí nhớ (memory loss)
Suy giảm trí nhớ không phải là một phần bình thường của tuổi già mà có thể là dấu hiệu khởi đầu của chứng mất trí (Dementia)
Chúng ta thường quên đi nhiều thứ theo thời gian. Tuy nhiên giảm sút trí nhớ trong trường hợp Dementia thì lại khác với một sự quên bình thường. Trong khi một người nào đó có thể quên, không biết chìa khóa xe để ở đâu thì một người mắc chứng Dementia thì lại không biết cái chìa khóa xe là để làm gì!
Khác với sút giảm trí nhớ bình thường ở tuổi già, mất trí nhớ ở người mắc chứng Dementia thì luôn tồn tại và tiển triển ngày một tệ hơn. Hậu quả dẫn tới mất kỷ năng làm việc và duy trì những sinh hoạt cá nhân hằng ngày (tắm rửa, ăn uống…)
Việc chẩn đoán sớm có thể tìm ra những phương cách để giúp đỡ người bệnh duy trì sự độc lập cũng như gia tăng phẩm chất cuộc sống.

2.     Mất khả năng định hướng (disorientation):
Mất khả năng định hướng không phải là chuyện thông thường ở tuổi già mà đó là dấu hiệu đầu tiên của chứng mất trí (Dementia).
Với người mắc chứng Dementia thường mất khả năng định hướng, cả về thời gian lẫn không gian. Điều này khiến cho họ có thể nhầm lẫn về những thứ xung quanh. Ví dụ như họ có thể đi tới một nơi mà không phải là chỗ họ đã dự trù.
Một người mất phương hướng có thể:
-         Đi lạc khi lái xe hay đi bộ ngay ở địa phương rất quen thuộc.
-         Không ghi nhận được ngày nào trong tuần hay là ngày nào trong tháng.
-         Khó khăn trong việc phán đoán thời gian.
-         Mất phương hướng trong đám đông người
-         Những sự việc đã xảy ra, những người đã gặp hay những nơi chốn đã đến trong quá khứ nhưng lại liên tưởng là đang ở thời điểm hiện tại.

Mất khả năng định hướng có thể gây căng thẳng cho một số bệnh nhân mắc chứng Dementia cũng như cho thân nhân hay người chăm sóc. Định bệnh sớm có thể giúp hiểu được lý do tại sao người bệnh mất khả năng định hướng và tìm ra phương cách để đương đầu.

3.     Lãng tránh xã hội (social withdrawal):
Lãng tránh xã hội không phải là một phần bình thường ở tuổi già mà có thể là dấu hiệu sớm của chứng mất trí (Dementia).
Người mắc chứng Dementia thường thay đổi hành vi khiến cho họ gặp khó khăn trong việc tương tác với người khác. Họ có thể xa lánh xã hội nếu họ cảm thấy bối rối, nhầm lẫn hay là không thể đương đầu được.
Thay đổi hành vi ở người mắc chứng Dementia:
-         Chán nản, sợ hãi, lo lắng
-         Phản ứng thái quá đối với một sự việc khá tầm thường
-         Hành động hay lời nói trở nên hung hăng
-         Hành vi lập đi lập lại
-         Rút lui hết các sở thích, dự án làm việc hay những hoạt động xã hội từng tham gia trước kia
Thay đổi hành vi có thể gây ra căng thẳng cho một số bệnh nhân mắc chứng Dementia cũng như thân nhân hay cho người chăm sóc.
Chẩn đoán sớm có thể giúp hiểu được về sự thay đổi hành vi và tìm ra phương cách khắc phục.

4.     Mất kỷ năng tổ chức (loss of organisational skills):
Mất kỷ năng tổ chức là dấu hiệu sớm của chứng mất trí (Dementia)
Người mắc chứng Dementia thường trải qua những thay đổi về kỷ năng tổ chức hay sắp đặt kế hoạch. Có thể gây khó tập trung và cần thời gian lâu hơn để hoàn tất công việc so với trước kia. Một cái gì đó đơn giản quen thuộc trước kia thì bây giờ thì lại trở thành một sự việc khó khăn.
Người mắc chứng Dementia có thể gặp khó khăn trong những sinh hoạt hằng ngày chẳng hạn như:
-         Hoạch định và chuẩn bị những bữa ăn
-         Theo dõi các hóa đơn hàng tháng
-         Quản lý tài chánh
-         Hiểu những hướng dẫn xử dụng các thiết bị gia dụng
-         Đi mua sắm
-         Lái xe đến một nơi quen thuộc
Mất kỷ năng tổ chức không chỉ làm bực bội cho một số bệnh nhân mà lại còn làm bực bội cho thân nhân cũng như người chăm sóc. Định bệnh sớm có thể sớm tìm ra được phương cách giúp cho người bệnh duy trì được tính độc lập và nâng cao phẩm chất cuộc sống.

5.     Lập đi lập lại (repetition):
Lập đi lập lại thường xuyên bằng hành động hay lời nói có thể đó là dấu hiệu đầu tiên của chứng Dementia.
Người mắc chứng Dementia thường có hành vi lập đi lập lại. Họ có thể nói đi nói lại một chữ, một câu hỏi hay là lập đi lập lại một phần việc nào đó. Hành vi lập đi lập lại có thể là kết quả của sự mất trí nhớ nhưng cũng có thể là do sự lo lắng hay lú lẫn gây ra.
Hành vi lập đi lập lại không những chỉ gây bực bội cho người bệnh mà còn cho người thân và người chăm sóc. Chẩn đoán sớm có thể giúp tìm phương cách giúp cho người bệnh duy trì được tính độc lập và phẩm chất cuộc sống.

Kết luận:

Giảm sút trí nhớ, mất khả năng định hướng, xa lánh xã hội, mất kỷ năng tổ chức và hành động/lời nói được lập đi lập lại… không phải là điều bình thường xảy ra ở tuổi già mà là những dấu hiệu tiên khởi của chứng mất trí (Dementia).
Bệnh mất trí Dementia không chỉ ảnh hưởng đến cuộc sống của người bệnh mà còn gây căng thẳng, khó khăn cho người thân hay người chăm sóc.
Định bệnh sớm có thể giúp tìm ra phương cách để khắc phục, sắp xếp tài chánh, giải quyết công việc cũng như giúp người bệnh duy trì được tính độc lập trong những sinh hoạt đời sống hằng ngày.
Định bệnh sớm và điều trị sớm có thể làm chậm tiến trình bệnh và có thể giúp (phần nào) phục hồi khả năng nhận thức.
Mỗi người bệnh có thể trải qua một hoặc nhiều biểu hiện ở các mức độ khác nhau. Nếu nhận thấy bất kỳ biểu hiệu bất thường nào, cần đến gặp bác sĩ. 

Tài liệu tham khảo: Understand Alzheimer’s Educate Australia, Detect Alzheimer’s Help Australia, Alzheimer’s diasease information & resources American Alzheimer’s Association.  

BS: đinh tấn khương

_________________________________________________________

Friday, February 24, 2017

Câu chuyện đêm ba mươi tết..

quinhon11



Dạo này, ông Xã đi công tác hơi nhiều. Một mình ở nhà ra vô với con chó già, may cũng có công việc bận rộn nên không thấy buồn. Con Lucky dạo này bịnh lắm, tiểu đường đã làm hư đôi mắt, đi đứng quờ quạng. Bỏ nó ra vườn làm vệ sinh nó không biết đường vào nhà.  Thấy nó cứ loay hoay đụng cây, đụng tường, trông tội nghiệp làm sao. Nó giờ cần chích insulin ngày hai lần, nên khi mình có việc đi đâu xa vài ngày cũng thấy bất tiện. Tự nhủ: 2 con chó đã ra đi, giờ còn con cuối cùng, có lẽ cũng chẳng bao lâu nữa, thôi thì ráng cho vuông tròn.

Thursday, February 23, 2017

Ước Thầm

Sáng tác Vũ Hoàng - Tiếng hát Vũ Khanh


Kim Hyun-Hee- Nữ điệp viên xinh đẹp của Bắc Hàn

Gà Ta sưu tầm

Ngày 9/4/2013, lần đầu tiên kể từ sau khi bị tòa án Hàn Quốc tuyên án tử hình vì tội khủng bố, nữ điệp viên lừng danh có xuất thân từ CHDCND (Cộng Hoà Dân Chủ Nhân Dân)Triều Tiên là Kim Hyun-hee đã xuất hiện trên truyền hình qua phỏng vấn độc quyền của Đài ABC, Mỹ.

Ở tuổi ngoài 50, Kim Hyun-hee vẫn còn nét xuân sắc của một mỹ nữ - điệp viên nổi tiếng một thời làm chấn động thế giới.

Chuyến bay định mệnh
 Ngày 28/11/1987, chuyến bay KAL 858 của Hãng Hàng không Hàn Quốc vận chuyển hành khách quốc tế từ thủ đô Baghdad, Iraq đến Seoul, Hàn Quốc. Trên chặng thứ hai của chuyến bay từ Abu Dhabi tới Thái Lan, vào lúc 2 giờ 5 phút chiều, chiếc Boeing 707 này đã nổ tung ngay trên bầu trời. Xác máy bay rơi xuống khu rừng gần biên giới Thái Lan-Myanmar, hộp đen không tìm thấy. Toàn bộ 104 hành khách và 11 thành viên phi hành đoàn đều thiệt mạng.

Wednesday, February 22, 2017

Một Gia Đình

Tuyết Vân

Gần một năm nay Hương thường hay nghĩ đến Dì nhất là sau khi giỗ đầu cho mẹ chồng. Dì đây là mẹ ruột của Hương mà khi lớn lên Hương chỉ biết qua tấm hình trắng đen nhỏ trên bàn thờ với ba.
   
Mỗi năm má giỗ cho ba vào tháng sáu. Giỗ ba đơn giản lắm so với những đám giỗ bên chồng Hương. Má chỉ bày lên một mâm cơm, thắp nhang, rồi kêu ba chị em chắp tay bái. Không bao giờ thấy có giỗ cho Dì. Ở cái tuổi con nít, Hương cũng có thắc mắc nhưng rồi bỏ quên ngay. Sau nầy Má mất rồi, ba chị em làm thêm giỗ Má. Về sau nữa, chị Hai dồn chung làm giỗ cho ba má một lần luôn. Khi Hương hỏi Dì có giỗ không thì chị Hai nói có chớ, chị giỗ Dì chung với ba má luôn.

Tuesday, February 21, 2017

Những quả cầu tâm linh phát sáng

Mysterious Orbs - Ghost Orbs - Spirit Orbs

Quinhon11



Trong thực tế, có không ít người có lần nhìn thấy hình ảnh một hay nhiều quả cầu ma phát sáng trong bóng đêm. Chúng không phải luôn cùng một màu hay cùng một kích cở. Nhưng nào có ai biết chính xác những khối cầu phát sáng ấy là gì? cho tới nay cũng chưa có cách giải thích tuyệt đối hay chứng minh rõ ràng. Mỗi người tin và giải thích sự việc một cách khác nhau, tùy theo trường hợp, hoặc tùy theo những địa điễm mà họ bắt gặp, nhìn thấy. 
Dưới đây là một ít khái niệm và sự giải thích của những người từng trải nghiệm và tin vào thế giới huyền bí, .. 

Saturday, February 18, 2017

“Hoa Cẩm Chướng”

Nguyễn Thị Thanh Dương


Vợ chồng chị Bông đến nhà chị Phú chơi nhân dịp họ dọn vào nhà mới, họ bán căn nhà cũ to rộng hơn 3,000 sqf. để mua căn nhà mới 1,800 sqf. với 3 phòng ngủ gọn gàng vừa đủ cho hai vợ chồng vì các con đã trưởng thành và ở nơi khác.

Chị Phú hớn hở khi mở cửa cho bạn :

- Mời mãi mà hôm nay anh chị mới đến, ở cùng thành phố chứ cách trở núi non gì…

Trong khi anh Phú tiếp chuyện anh Bông thì chị Phú đưa chị Bông đi xem nhà
. Nhà Texas rẻ nên nhiều người Việt có điều kiện đều trả tiền mặt và mua nhà mới dễ dàng. Anh chị Phú cũng thế, căn nhà của builder D-R- Horton xây kiểu cọ khá sang và đẹp giá chỉ khoảng 100 đồng mỗi sqf...

- Đây là phòng ngủ… của ông Phú.

Friday, February 17, 2017

Loài chim ưng vương giả

Quinhon11




Thế giới không hiếm những điều kỳ lạ trái ngược nhau. Giữa những thảm cảnh gây ra bởi chiến tranh, thiên tai, hàng ngàn người chết đói, những kẻ thương tật, không nhà.. thì ở những nhà giàu vương giả Trung Đông: giống chim Ưng được lên ngôi.

Thursday, February 16, 2017

Nhật Ký Cali - “Ba xôi nhồi một chõ”

Phạm Thiên Thu

Anh thương yêu,

Thời gian qua nhanh quá phải không anh, mới đó mà đã đến Nguyên Tiêu, rồi lại Valetine nữa chứ ! Năm nay em già quá rồi thì phải, làm gì cũng thấy mệt, chuyện gì cũng muốn hẹn lại, cho dù em là chúa ghét “chuyện hẹn hò”, thế mà em lại cứ tự ca bài Em cứ hẹn nhưng em đừng đến nhé” hoài hoài mới chết chứ !

Lẽ ra thư này phải viết từ đầu tháng Giêng để kể anh nghe những ngày đầu năm ở xứ người, rồi Tết Nguyên Đán của người Việt xa xứ, vậy mà cho đến tận bây giờ là Nguyên Tiêu và vài ngày nữa lại Valentine...  Thôi thì cho em gom lại nhé : Tết Tây, Tết Ta, Valentine - “Ba xôi nhồi một chõ” nhé anh, cũng được mà phải không. Giống như má ngy xưa, mỗi lần đám giỗ, chỉ có một chõ mà đủ ba màu xôi, xôi lá cẩm tím màu trời chiều, xôi gấc pha màu nắng sớm và xôi lá dứa màu xanh lá dịu dàng. Đồng ý vậy nha !

Wednesday, February 15, 2017

Valentine : Bức tường khắc chữ “Anh Yêu Em” trong 300 thứ tiếng

.
http://www.lesjetaime.com

Nếu một ngày nào đó, bạn có dịp viếng thăm phố Montmartre ở Paris, thì bạn nên dành một chút thời gian để ghé qua Place des Abbesses. Trên quảng trường này có một khuôn viên lợp bóng cây xanh, ở bên trong có một bức tường khắc chữ ‘‘Anh Yêu Em’’ trong hơn 300 thứ tiếng, đây là nơi mà rất nhiều đôi uyên ương Pháp cũng như nước ngoài đến chụp hình kỷ niệm nhân ngày Valentine hay nhân ngày cưới ……