Friday, March 13, 2026

Sức khỏe tim mạch

Triệu Minh

Có 5 hiểu lầm sau đây thường được nhiều người phổ biến cho nhau khiến họ không hiểu đúng sự thật về sức khỏe tim mạch. Thay vì tin theo những lời truyền miệng, hãy tìm hiểu để có thể giúp trái tim bạn luôn khỏe mạnh. 

Bạn sẽ biết ngay nếu mình bị nhồi máu cơ tim

1 

Một số cơn đau tim có triệu chứng điển hình (như đau ngực dữ dội, đau lan xuống tay, khó thở), nhưng đôi khi bạn chỉ cảm thấy nặng ngực hoặc có dấu hiệu mơ hồ như chóng mặt, khó tiêu, buồn nôn, mệt mỏi, đau hàm hay đau đầu. Dù đau ngực là triệu chứng phổ biến ở cả nam và nữ, phụ nữ thường có thêm những dấu hiệu “không rõ ràng” nói trên. 

Có nhiều lý do khiến bạn không nhận ra: triệu chứng có thể xuất hiện rồi biến mất; nhồi máu cơ tim (heart attacks) và cơn hoảng loạn (panic attacks) tạo ra cảm giác giống nhau. Người bị tiểu đường đôi khi không có triệu chứng hoặc chỉ biểu hiện nhẹ và khác thường. Tổn thương thần kinh do tiểu đường có thể khiến tín hiệu xuất hiện dưới dạng áp lực ở ngực hoặc khó thở nặng thay vì đau thực sự. 

Kết luận: Nếu bạn thấy bất kỳ dấu hiệu bất thường nào từ vùng rốn đến mũi mà không giải thích được, hoặc chỉ đơn giản là cảm thấy “có gì đó không ổn”, đừng tự lái xe đến bệnh viện – hãy gọi cấp cứu 911. 

2 

Người trẻ hoặc người gầy ốm thì không mắc bệnh tim mạch?

Không đúng.

Dù bệnh tim mạch phổ biến hơn khi lớn tuổi, dữ liệu mới cho thấy khoảng 20% phụ nữ 20-39 tuổi và gần 34% nam giới cùng độ tuổi có một dạng bệnh tim mạch nào đó. Bệnh mạch vành (coronary artery disease) – nguyên nhân phổ biến nhất của nhồi máu cơ tim – tiến triển lâu dài và có thể bắt đầu từ tuổi 20-30. 

Cân nặng không phải là yếu tố duy nhất. Mỡ nội tạng (bao quanh cơ quan bên trong) nguy hiểm hơn lớp mỡ dưới da – và người gầy ốm vẫn có thể có mỡ đó. Vì vậy, ai cũng cần duy trì lối sống tốt cho tim: ăn uống lành mạnh, vận động và ngủ đủ giấc.

Liệu pháp hormone (hormone therapy) thời mãn kinh làm tăng nguy cơ bệnh tim 

Với đa số phụ nữ, điều này không hoàn toàn đúng theo hiểu biết hiện nay. Tuy nhiên, có ngoại lệ: nếu bạn từng bị nhồi máu cơ tim hoặc có bệnh tim, bạn có thể không phù hợp với liệu pháp hormone thường gồm estrogen và progesterone. Một số loại có thể làm tăng nguy cơ đông máu. 

Thời điểm sử dụng cũng quan trọng. Nguy cơ nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng chủ yếu ở phụ nữ lớn tuổi hoặc đã mãn kinh hơn 10 năm. Nếu bạn trên 60 tuổi hoặc mãn kinh đã lâu, hãy trao đổi kỹ với bác sĩ. Nhưng nếu bạn dưới 60 và còn trong vòng 10 năm sau mãn kinh, nghiên cứu cho thấy liệu pháp hormone không tự làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch hoặc suy tim. 

4 

Rung nhĩ (A-fib) thì  chắc chắn sẽ nhận ra 

Nghiên cứu của Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ cho thấy 62% người bị rung nhĩ không biết mình mắc bệnh trước khi được chẩn đoán. Đây là rối loạn điện tim (electrical disorder) khiến tâm nhĩ (upper chambers) đập không đều. Một số người không có triệu chứng, hoặc không nhận ra các dấu hiệu như hồi hộp, chóng mặt, mệt mỏi, khó thở cần được kiểm tra. Bạn cũng không cần có đủ tất cả triệu chứng mới mắc bệnh. 

Người lớn tuổi có nguy cơ cao hơn và điều trị sớm rất quan trọng vì rung nhĩ làm tăng nguy cơ đột quỵ và suy tim. Việc chẩn đoán cũng khó vì triệu chứng có thể xuất hiện rồi biến mất, và điện tâm đồ (ECG) chỉ phát hiện được khi đang có rối loạn. 

Vì vậy, hãy báo cho bác sĩ bất kỳ dấu hiệu bất thường nào. Nếu nghi ngờ, bạn có thể được đeo thiết bị theo dõi nhịp tim (ambulatory heart rhythm monitor). Đồng hồ thông minh không chẩn đoán được nhưng có thể phát hiện nhịp tim bất thường – vậy nếu nhận được cảnh báo, hãy đi khám. Rung nhĩ có thể được kiểm soát bằng thuốc hoặc thủ thuật điều chỉnh. 

Rượu (đặc biệt rượu vang đỏ) tốt cho tim? 

Không hẳn. Không có lượng rượu nào được chứng minh là an toàn cho bệnh tim. Nghiên cứu cũ cho rằng chất chống oxy hóa trong rượu vang đỏ có lợi, nhưng nghiên cứu mới cho thấy lợi ích rất nhỏ và không vượt qua được rủi ro. Muốn có lợi ích đáng kể từ chất chống oxy hóa, bạn phải uống lượng rượu rất lớn – điều này rõ ràng gây hại. 

Tuy vậy, với người không có yếu tố nguy cơ bệnh tim mạch, uống lượng vừa phải có thể không nguy hiểm: phụ nữ uống tối đa 1 ly/ngày và nam giới 2 ly/ngày. Nhưng nếu bạn mắc bệnh tim hoặc có nguy cơ ung thư cao (rượu làm tăng nguy cơ ít nhất 7 loại ung thư), hãy trao đổi với bác sĩ. Với người có tiền sử rung nhĩ hoặc suy tim, nên kiêng cữ rượu vì rượu là độc tố trực tiếp đối với tim và có thể kích hoạt bệnh.

 / baotreonline
(nguồn: Prevention) 

_________________________

No comments:

Post a Comment